Thức quả nhỏ bé làm nên tên tuổi một vùng đất
Men theo đê sông Hồng về Đông Dư, huyện Gia Lâm, Hà Nội, không khó để bắt gặp những vườn ổi xanh mướt trải dài trên vùng đất bãi. Đây là nơi nổi tiếng với giống ổi găng, loại quả có kích thước khá nhỏ nhưng lại mang hương vị riêng mà nhiều người sành ăn dễ dàng nhận ra.
Ổi Đông Dư đã nức tiếng gần xa và dần trở thành sản phẩm kinh tế “trụ cột” tại địa phương. Ảnh: Sưu tầm
Đất đai Đông Dư được phù sa sông Hồng bồi đắp, trong đó có những khu vực đất bãi pha sét được người dân đánh giá là thích hợp với cây ổi. Chính điều kiện thổ nhưỡng này góp phần tạo nên vị ngọt và hương thơm đặc trưng cho ổi găng Đông Dư.
Quả ổi Đông Dư thường tròn nhỏ, phần vỏ sáng màu, hơi sần và nổi những đường gân chạy dọc từ cuống xuống rốn quả. Theo kinh nghiệm của người trồng, những quả có đường gân nổi rõ thường có độ giòn và vị ngọt đặc trưng.
Điểm hấp dẫn của thức quả này nằm ở sự cân bằng rất vừa vặn: vỏ mỏng, phần cùi dày, ít hạt, khi ăn xanh có độ giòn, ngọt mát; để chín, ruột quả mềm hơn và tỏa ra mùi thơm thoang thoảng.
Có lẽ cũng bởi vậy mà ổi găng Đông Dư không cần vẻ ngoài "khổng lồ" hay màu sắc quá bắt mắt để chinh phục người ăn. Chỉ cần bổ đôi một quả ổi, chấm cùng chút muối ớt hoặc đơn giản cắn trực tiếp, vị giòn ngọt và mùi thơm đặc trưng đã đủ khiến người ta muốn ăn thêm quả nữa.
Quả ổi Đông Dư thường tròn nhỏ, phần vỏ sáng màu. Ảnh: Sưu tầm
Bốn mùa đều có ổi, Hà Nội lúc nào cũng có thể thưởng thức
Điểm đặc biệt làm nên sức sống của vùng ổi Đông Dư là cây cho quả quanh năm. Theo ghi nhận của VnExpress, ổi có thể thu hoạch cả bốn mùa, trong đó sai quả nhất thường vào khoảng tháng 7-8.
Dân trí cũng từng ghi nhận ổi găng Đông Dư có khả năng quanh năm đơm hoa kết trái, giúp người trồng có thể thu hoạch và bán quả suốt bốn mùa. Đây là một trong những yếu tố khiến làng ổi bên sông Hồng luôn duy trì nhịp mua bán nhộn nhịp.
Để có quả bán quanh năm, người dân không chỉ dựa vào tự nhiên mà còn áp dụng nhiều kỹ thuật chăm sóc. Các công đoạn từ cắt tỉa, bón phân, phòng trừ sâu bệnh đến kiểm soát ruồi vàng đục quả đều được chú trọng nhằm nâng cao năng suất và chất lượng.
Bởi quả cần được thu tươi và khó bảo quản lâu, nhịp thu hoạch ở Đông Dư thường bắt đầu từ rất sớm. Thương lái có thể vào tận vườn từ khoảng 4h sáng để thu mua, sau đó đưa ổi đi phân phối tại các chợ trên địa bàn Hà Nội. Một phần sản lượng còn được vận chuyển trong ngày tới các địa phương khác như Hải Phòng, Quảng Ninh, Ninh Bình, Nghệ An, Thanh Hóa...
Ảnh: Sưu tầm
Từ thức quả dân dã thành đặc sản đất Hà thành
Ít ai biết rằng cây ổi từng không phải một loại cây mang lại giá trị kinh tế lớn ở Đông Dư. Trước đây, người dân trồng ổi chủ yếu để lấy bóng mát, quả dùng trong gia đình. Khi nhận thấy người tiêu dùng ngày càng ưa chuộng ổi găng, các hộ dân mới đầu tư mở rộng diện tích, dần hình thành vùng chuyên canh nổi tiếng bên sông Hồng.
Theo thời gian, ổi găng trở thành một phần trong câu chuyện về nông sản đặc trưng của Đông Dư. Từ những khu vườn nhỏ, quả ổi theo thương lái vào các khu chợ Hà Nội, rồi tiếp tục đi tới nhiều tỉnh thành. Những sạp ổi dọc đường cũng trở thành hình ảnh quen thuộc mỗi khi vào mùa, với những rổ ổi xanh vàng tỏa mùi thơm dịu.
Không chỉ được người tiêu dùng biết đến, ổi Đông Dư còn từng được đánh giá là sản phẩm OCOP 4 sao vào năm 2022. Việc xây dựng thương hiệu và chuẩn hóa sản xuất giúp sản phẩm có thêm cơ hội tiếp cận người tiêu dùng, đồng thời góp phần ổn định đầu ra cho người trồng.
Ảnh: Sưu tầm
Có lẽ chính sự giản dị ấy khiến ổi găng Đông Dư trở thành một thức quà dễ nhớ. Ăn một quả thấy ngon, ăn thêm quả nữa lại muốn thêm. Để rồi giữa những thức quả phong phú của đất Hà thành, hương vị giòn ngọt, thơm dịu của ổi găng vẫn có cách riêng để níu chân người thưởng thức.
